पाकिस्तानको बलुचिस्तान प्रान्तमा भएको ४० घन्टा लामो भिडन्तले देशको आन्तरिक सुरक्षा अवस्था गम्भीर बन्दै गएको संकेत दिएको छ। एकै समयमा विभिन्न जिल्लामा समन्वित आक्रमण हुनु पृथकतावादी समूहहरूको संगठनात्मक क्षमता बढिरहेको र राज्य संयन्त्र दबाबमा परेको देखाउँछ। अस्पताल, विद्यालय र बजारजस्ता नागरिक क्षेत्रमा आक्रमण हुनुले हिंसाको स्वरूप अझ जटिल र खतरनाक बन्दै गएको छ।
यो घटना केवल सुरक्षा समस्या मात्र नभई बलुच समुदायको दीर्घकालीन राजनीतिक असन्तोष, आर्थिक पछौटेपन र स्रोत वितरणमा असमानताको प्रतिफल पनि हो। बलुचिस्तान प्राकृतिक स्रोतले धनी भए पनि विकास र रोजगारीमा पछि परेकाले स्थानीय असन्तुष्टि विद्रोहमा रूपान्तरण हुँदै आएको छ। पछिल्ला वर्षमा आन्दोलन बढी सैन्यीकृत र हिंसात्मक बनेको देखिन्छ।
ग्वादर बन्दरगाह र चीन–पाकिस्तान आर्थिक करिडोरसँग जोडिएको रणनीतिक महत्वका कारण बलुचिस्तानको अस्थिरताले क्षेत्रीय र अन्तर्राष्ट्रिय प्रभावसमेत पारिरहेको छ। यसै सन्दर्भमा भारत–पाकिस्तानबीच आरोप–प्रत्यारोप बढ्नुले दक्षिण एसियाको भूराजनीतिक तनाव थप चर्किने सम्भावना देखाएको छ।
समग्रमा, बलुचिस्तान संकट बहुआयामिक छ—सुरक्षा, राजनीति, विकास र अन्तर्राष्ट्रिय रणनीतिक प्रतिस्पर्धा सबै यससँग गाँसिएका छन्। दीर्घकालीन समाधानका लागि सैन्य कारबाहीसँगै राजनीतिक संवाद, स्थानीय सहभागिता, समावेशी विकास र विश्वास निर्माण अपरिहार्य देखिन्छ।
